“Tự nguyện” trở thành bài hát truyền thống của Trường ĐH KHXH&NV

Sáng 24-10, trong buổi gặp mặt với lãnh đạo Nhà trường, bà Nguyễn Mộng Thu, vợ cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh, đã trao thư đồng ý cho phép Nhà trường sử dụng “Tự nguyện” làm bài hát truyền thống.

 

 
Bà Nguyễn Mộng Thu (thứ 2 từ phải qua) - vợ cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh - gặp gỡ đại diện Nhà trường - Ảnh: Nhật Lệ

 

Buổi gặp mặt diễn ra trong không khí ấm áp với sự tham dự của TS. Lê Hữu Phước - Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng; đồng chí Nguyễn Tất Toàn - Bí thư Đoàn trường, Phó Trưởng phòng Truyền thông và Tổ chức Sự kiện và đồng chí Võ Phúc Toàn - Phó Bí thư Đoàn trường.

 

Đại diện gia đình cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh có bà Nguyễn Mộng Thu - vợ cố nhạc sĩ.

 

Tại buổi gặp mặt, bà Thu cho biết qua liên lạc bằng thư điện tử với đại diện Nhà trường và qua tham chiếu thư chính thức đề nghị của Ban Giám hiệu Trường ĐH KHXH&NV, gia đình rất vui và đồng ý việc nhà trường lấy “Tự nguyện” làm bài hát truyền thống phục vụ cho các nghi lễ và những hoạt động khác của trường (không sử dụng để kinh doanh).

 

TS. Lê Hữu Phước đã bày tỏ sự biết ơn và trân trọng của Nhà trường đến cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh cùng gia đình vì đã trao tặng món quà tinh thần vô cùng quý giá đến các thế hệ sinh viên của trường. Đồng thời, TS. Lê Hữu Phước cũng cam kết Nhà trường và các thế hệ sinh viên sẽ tiếp tục giữ gìn, phát huy những giá trị của bài hát “Tự nguyện”.

 

Nhân dịp này, bà Nguyễn Mộng Thu cũng chia sẻ 2 điểm lưu ý về ca từ mà nhiều người hát vẫn thường nhầm lẫn dẫn tới sự thay đổi ít nhiều về ý nghĩa của bài hát.

 


Bài hát "Tự nguyện" được biểu diễn trong Lễ khởi công Không gian truyền thống Phong trào Học sinh - sinh viên Sài Gòn - Gia Định - TP.HCM" đặt trong khuôn viên cơ sở Đinh Tiên Hoàng (Q.1) - Ảnh: Mạnh Khang

 

Điểm sai đầu tiên là ở phần mở đầu. Nguyên văn lời ca phải là: “Nếu là chim, tôi sẽ là loài bồ câu trắng/ Nếu là hoa, tôi sẽ là một đóa hướng dương/ Nếu là mây, tôi sẽ là một vầng mây ấm/ Nếu là người, tôi sẽ chết cho quê hương…”.

 

Tuy nhiên, nhiều người, thậm chí là các ca sĩ đã sửa lời bài hát - thay vì “là” thành “làm”. Cụ thể: Nếu là chim, tôi sẽ làm loài bồ câu trắng/ Nếu là hoa, tôi sẽ làm một đóa hướng dương/…

 

Bà Thu cho biết bài hát “Tự nguyện” được viết trong giai đoạn khốc liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1968). Qua bài hát, tác giả Trương Quốc Khánh muốn bày tỏ mong ước hòa bình, độc lập, tự do bằng việc lựa chọn các hình tượng điều kiện: chim - bồ câu trắng, hoa - hướng dương, mây - vầng mây ấm. Do vậy mới dùng chữ “là”. 

 


Hình ảnh hoa hướng dương trong tiết mục ca múa "Tự nguyện" do sinh viên ĐH KHXH&NV biễu diễn - Ảnh: Tường Uyên

 

Ngoài ra, ở câu cuối đoạn mở đầu, nhiều người đã bỏ đi chữ “nếu” khiến bài hát bị chậm lại, tiết tấu bị gián đoạn. 

 

“Chữ “nếu” là sự cách điệu ước muốn cao hơn, vì rõ ràng con người có những ước muốn có chọn lọc. Con người trong thời kỳ đó còn bị chi phối bởi chiến tranh. Do vậy, câu hát nguyên văn có chữ “nếu” hàm ý là nếu thật sự là người Việt Nam thì hãy chung tay gìn giữ quê hương, đánh đuổi kẻ xâm lược, đấu tranh vì hòa bình”, bà Thu cho biết.

 

Điểm sai thứ hai nằm ở câu cuối của lời hát. Nguyên bản phải là: “Là người, xin một lần khi nằm xuống, nhìn anh em đứng lên cắm cao ngọn cờ”. Nhưng nhiều người đã hát thành “phất cao ngọn cờ”.

 

Vợ cố nhạc sĩ cho hay: Nhạc sĩ Trương Quốc Khánh sáng tác bài hát trong thời điểm bản thân ông đang là một thành viên của phong trào học sinh, sinh viên kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Lúc bấy giờ, phong trào bị đàn áp dữ dội bởi Chính phủ Việt Nam Cộng hòa.

 

Tác giả dùng chữ “cắm” để thể hiện tư thế vững chãi của lá cờ đất nước ở biên cương Tổ quốc. Khi hòa bình, thống nhất, cờ sẽ được cắm trên khắp đất nước thể hiện sự độc lập, tự do và toàn vẹn lãnh thổ. Mong ước của những người chiến sĩ là cho dù mình có hi sinh thì đồng đội của mình cũng sẽ tiếp bước để có ngày đất nước được độc lập, tự do.

 

Bà Thu bày tỏ mong muốn thông qua việc “Tự nguyện” trở thành bài hát truyền thống của trường ĐH KHXH&NV, các bạn sinh viên sẽ hiểu đúng và dùng đúng ca từ, góp phần lan tỏa giá trị nhân văn của bài hát này.

 


Một số hình ảnh cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh.

 

“Tự nguyện” là bài hát nổi tiếng của cố nhạc sĩ Trương Quốc Khánh. Bài hát được sáng tác trong phong trào “Hát cho đồng bào tôi nghe” vào năm 1968 khi ông 21 tuổi và đang là sinh viên ĐH Văn khoa Sài Gòn (tiền thân của ĐH KHXH&NV).

 

Ca từ cao đẹp của bài hát thể hiện mong ước của học sinh, sinh viên Sài Gòn nói riêng và lớp lớp người trẻ cả nước nói chung đang sục sôi khát vọng hòa bình. Với bài hát này, ông được giới sinh viên Sài Gòn lúc bây giờ trìu mến gọi là “Nhạc sĩ Bồ câu”.

 

Ngày nay, “Tự nguyện” là bài hát rất phổ biến, được sử dụng trong nhiều chương trình nghệ thuật, nghi lễ với các hình thức đơn ca, tốp ca, hợp xướng,…

 

NHẬT LỆ - PHÚC TOÀN - M.K

 

Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.